NIA ชี้เศรษฐกิจไทยปี 2569 ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรม–ความยั่งยืน เมื่อ Carbon Accounting กลายเป็นมาตรฐานใหม่ของทุกธุรกิจ เหตุ “รักษ์โลก” ต้อง “วัดได้ คำนวณได้ และตรวจสอบได้” เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันและโอกาสส่งออกในระยะยาว
ท่ามกลางความผันผวนของเศรษฐกิจโลกจากเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่ก้าวกระโดด ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ และแรงกดดันด้านสิ่งแวดล้อม ปี 2569 หรือ พ.ศ. 2569 ถูกมองว่าเป็น “ปีหัวเลี้ยวหัวต่อ” ของเศรษฐกิจไทย ที่ทุกภาคส่วนไม่สามารถขับเคลื่อนธุรกิจแบบเดิมได้อีกต่อไป
ดร.กริชผกา บุญเฟื่อง ผู้อำนวยการสำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ (องค์การมหาชน) หรือ NIA ระบุว่า “นวัตกรรม” จะไม่ใช่เพียงเครื่องมือสร้างการเติบโต แต่เป็น กลไกหลักของการอยู่รอด โดยเฉพาะในมิติของ ความยั่งยืน (Sustainability) ที่กำลังเปลี่ยนจาก “ทางเลือก” เป็น “ข้อบังคับ” ในระบบเศรษฐกิจโลก

Carbon Accounting จากเทรนด์สู่ The Must ของธุรกิจ
หนึ่งในเทรนด์ที่โดดเด่นที่สุด คือ Carbon Accounting หรือการคำนวณคาร์บอนฟุตพริ้นท์ตลอดห่วงโซ่ธุรกิจ ตั้งแต่พลังงาน การผลิต การขนส่ง ไปจนถึงของเสีย
NIA ชี้ว่า ภายใต้กติกาโลกใหม่ เช่น CBAM ของสหภาพยุโรป และกฎหมายโลกร้อนที่กำลังจะเกิดขึ้น ธุรกิจไทยโดยเฉพาะ SME และซัพพลายเออร์ ไม่สามารถพูดเรื่อง “รักษ์โลก” แบบนามธรรมได้อีกต่อไป แต่ต้อง “วัดได้ คำนวณได้ และตรวจสอบได้” เพื่อรักษาความสามารถในการแข่งขันและโอกาสส่งออกในระยะยาว

AI – Automation – Sustainability เครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่
เทรนด์เทคโนโลยีในปี 2569 จะมุ่งไปที่การ “ลดต้นทุนและเพิ่มผลิตภาพ” ผ่าน Agentic AI และ Hyper-Automation ที่ช่วยทำงานแทนคน ตั้งแต่บริการลูกค้า การจัดการคำสั่งซื้อ ไปจนถึงระบบบัญชี
การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึกเพื่อการตัดสินใจทางธุรกิจ แม้ไทยจะไม่ใช่ผู้ผลิตเทคโนโลยีต้นน้ำระดับโลก แต่มีจุดแข็งในการ นำ AI มาปรับใช้กับข้อมูลและบริบทของประเทศ รวมถึงการพัฒนา Instruction Set ให้เทคโนโลยีทำงานได้จริงในชีวิตประจำวัน

Health, Pet และ Silver Economy โตสวนเศรษฐกิจ
ในมิติของเทรนด์ธุรกิจ NIA มองว่าเศรษฐกิจปี 2569 จะเติบโตบนฐาน คุณภาพชีวิต มากกว่าการบริโภคปริมาณสูง
- Health & Wellness ครอบคลุมตั้งแต่การป้องกัน การบำบัด ไปจนถึงการดูแลสุขภาพกายใจ เช่น ธุรกิจการนอนหลับ สมุนไพรไทย และท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ
- Pet Economy จากพฤติกรรม “Pets as Family” ดันตลาดอาหารสัตว์ บริการ และนวัตกรรมขั้นสูง เช่น Fresh Pet Food และการแพทย์สัตว์
- Silver Solution ตอบโจทย์สังคมสูงวัยสมบูรณ์แบบ ผ่านการออกแบบที่อยู่อาศัย บริการ และเทคโนโลยีที่เข้าถึงได้จริง

Green & Circular Business โอกาสใหม่ของ SME
กระแสรักษ์โลกยังเปิดโอกาสให้ ธุรกิจหมุนเวียน (Circular Economy) เติบโตอย่างเป็นรูปธรรม ตั้งแต่การ Upcycling วัตถุดิบเหลือใช้ บรรจุภัณฑ์ชีวภาพ ไปจนถึง Refill Station ในชุมชน
แม้ต้นทุนเริ่มต้นจะสูงขึ้น แต่ผู้บริโภคยอมจ่ายเพื่อสินค้าที่มีเรื่องราวและความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม ทำให้ธุรกิจสามารถสร้าง มูลค่าเพิ่มและราคาขายที่สูงขึ้น

NIA วาง 4 นโยบายนวัตกรรม ขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยอย่างยั่งยืน
เพื่อรับมือความเปลี่ยนแปลง NIA เดินหน้าผลักดัน 4 นโยบายนวัตกรรมหลัก ได้แก่
- ส่งเสริมการลงทุนธุรกิจนวัตกรรม ผ่านกลไกเงินทุน การร่วมลงทุน และสิทธิประโยชน์ทางภาษี
- เชื่อมโยงระบบนิเวศนวัตกรรม จากงานวิจัยสู่เชิงพาณิชย์
- พัฒนานวัตกรรมเชิงพื้นที่ สร้างเศรษฐกิจฐานรากที่เติบโตไปพร้อมชุมชน
- ยกระดับทักษะนวัตกรรมของประเทศ ตั้งแต่เยาวชน สตาร์ตอัป ไปจนถึง SME ตามมาตรฐานสากล เช่น ISO 56001

เศรษฐกิจฐานนวัตกรรม ทางรอดระยะยาวของไทย
ดร.กริชผกา ระบุว่า เป้าหมายสูงสุดคือการผลักดันไทยสู่ เศรษฐกิจฐานนวัตกรรม เพื่อหลุดพ้นจากกับดักรายได้ปานกลาง โดยนวัตกรรมในยุคใหม่ไม่ใช่เพียงเทคโนโลยีขั้นสูง แต่รวมถึง
- การตอบโจทย์รายบุคคล (Hyper-Personalization)
- การเยียวยากายและใจ (Heal the Soul Economy)
- การสร้างมูลค่าจากวัฒนธรรมและทรัพยากรท้องถิ่น

ปี 2569 จึงไม่ใช่เพียงปีแห่งการ “ตามเทรนด์” แต่เป็นปีที่ธุรกิจไทยต้อง ปรับโครงสร้างความคิดและการดำเนินงาน ให้สอดคล้องกับโลกที่ความยั่งยืน กลายเป็นกติกาพื้นฐานของการแข่งขันทางเศรษฐกิจอย่างแท้จริง

