admin 
สถาบันไทยพัฒน์ เปิดตัว ReportLM เครื่องมือ AI สำหรับจัดทำรายงานความยั่งยืนตามมาตรฐาน GRI ช่วยลดเวลาการเตรียมข้อมูลได้ถึง 60% พร้อมยกระดับการเปิดเผยข้อมูล ESG ขององค์กร
วงการการรายงานความยั่งยืนของไทยกำลังก้าวสู่ยุคใหม่ เมื่อ สถาบันไทยพัฒน์ เปิดตัว ReportLM (Report Language Model) เครื่องมือปัญญาประดิษฐ์ (AI) สำหรับการจัดทำรายงานความยั่งยืน ที่ออกแบบมาเพื่อช่วยองค์กรลดภาระงานด้านการรวบรวมและจัดเตรียมข้อมูล พร้อมลดระยะเวลาในการจัดทำรายงานตามมาตรฐาน Global Reporting Initiative (GRI Standards) ได้เฉลี่ยถึง 60% โดยยังคงยึดหลักการกำกับดูแลโดยมนุษย์ (Human Oversight) เพื่อรักษาความถูกต้อง โปร่งใส และความน่าเชื่อถือของข้อมูล
การเปิดตัวครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวสำคัญของการประยุกต์ใช้ AI เพื่อยกระดับมาตรฐานการเปิดเผยข้อมูลด้านสิ่งแวดล้อม สังคม และธรรมาภิบาล (ESG) ของภาคธุรกิจไทย ท่ามกลางแรงกดดันจากนักลงทุน กฎระเบียบระหว่างประเทศ และมาตรฐานการรายงานที่เข้มงวดมากขึ้น
AI ช่วยจัดทำรายงาน GRI จากข้อมูลที่องค์กรมีอยู่แล้ว
ReportLM (GRI Reference Version) ได้รับการพัฒนาขึ้นเพื่อช่วยให้องค์กรที่ยังไม่เคยจัดทำรายงานความยั่งยืน สามารถจัดทำรายงานที่สอดคล้องกับมาตรฐาน GRI ได้ โดยอาศัยข้อมูลจากเอกสารที่องค์กรเปิดเผยต่อสาธารณะ เช่น รายงานประจำปี แบบ 56-1 One Report และข้อมูลด้านความยั่งยืนที่มีอยู่แล้ว
หัวใจสำคัญของระบบคือการนำเทคโนโลยี Retrieval-Augmented Generation (RAG) มาใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล เพื่อดึงเฉพาะข้อมูลที่เกี่ยวข้องจากแหล่งข้อมูลที่เชื่อถือได้ พร้อมเปรียบเทียบกับข้อกำหนดการเปิดเผยข้อมูลของ GRI ก่อนจัดทำข้อเสนอแนะในการร่างรายงาน ช่วยลดปัญหาการสร้างข้อมูลที่คลาดเคลื่อน (Hallucination) และเพิ่มความแม่นยำของผลลัพธ์
ลดเวลาได้ 60% แต่ยังคงให้มนุษย์เป็นผู้ตัดสินใจ
แม้ ReportLM จะช่วยลดเวลาการค้นหา วิเคราะห์ และจัดเตรียมข้อมูลได้อย่างมีนัยสำคัญ แต่สถาบันไทยพัฒน์ย้ำว่า AI ไม่ได้เข้ามาแทนที่การตัดสินใจของมนุษย์
องค์กรยังคงต้องรับผิดชอบในการตรวจสอบ แก้ไข อนุมัติ และเผยแพร่รายงานทั้งหมด โดยฝ่ายบริหารและคณะกรรมการบริษัทจะยังมีบทบาทสำคัญในการกำกับดูแลคุณภาพ ความครบถ้วน และความโปร่งใสของข้อมูล เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้แก่ผู้ลงทุนและผู้มีส่วนได้เสีย
แนวทางดังกล่าวสอดคล้องกับหลักธรรมาภิบาลของการใช้ AI ที่ให้เทคโนโลยีเป็น “ผู้ช่วย” ในการเพิ่มประสิทธิภาพ มากกว่าการเข้ามาแทนที่ความรับผิดชอบขององค์กร
รับมือข้อกำหนด ESG ที่เข้มข้นขึ้นทั่วโลก
ปัจจุบันองค์กรทั่วโลกต้องเผชิญกับข้อกำหนดด้าน ESG ที่ขยายตัวอย่างต่อเนื่อง ไม่ว่าจะเป็นการเปิดเผยข้อมูลการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การปล่อยก๊าซเรือนกระจก การจัดการมลพิษ ของเสีย ตลอดจนผลกระทบด้านธรรมชาติและห่วงโซ่อุปทาน
การรวบรวมข้อมูลจำนวนมากจากหลายหน่วยงานภายในองค์กร ทำให้ต้นทุนและภาระการจัดทำรายงานเพิ่มขึ้น ขณะที่ ReportLM สามารถช่วยวิเคราะห์เอกสารโดยอัตโนมัติ ระบุข้อมูลที่มีอยู่แล้ว และค้นหาช่องว่างของข้อมูล (Gap Analysis) ก่อนถึงกำหนดการเปิดเผยข้อมูล ช่วยให้องค์กรเตรียมความพร้อมได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ไทยพัฒน์ชู “Reporting First” แตกต่างจากผู้พัฒนาซอฟต์แวร์ทั่วไป
วรณัฐ เพียรธรรม ผู้อำนวยการสถาบันไทยพัฒน์ กล่าวว่า การก่อตั้งสถาบันไทยพัฒน์เมื่อ 25 ปีก่อน มีเป้าหมายเพื่อยกระดับแนวปฏิบัติด้านความยั่งยืนของภาคธุรกิจไทย และ ReportLM ถือเป็นอีกก้าวสำคัญของการนำ AI มาช่วยสนับสนุนองค์กรทุกขนาด ไม่ใช่เฉพาะองค์กรขนาดใหญ่
แนวคิดสำคัญของไทยพัฒน์คือการใช้ “กระบวนการรายงาน” (Reporting) เป็นจุดเริ่มต้นของการขับเคลื่อนความยั่งยืน โดยให้การกำหนดตัวชี้วัดและผลลัพธ์ที่ต้องการเป็นตัวกำหนดนโยบาย กลยุทธ์ และการดำเนินงาน ซึ่งแตกต่างจากผู้พัฒนาซอฟต์แวร์ที่มุ่งเน้นเพียงการสร้าง “เล่มรายงาน” เท่านั้น
แนวทางดังกล่าวช่วยให้องค์กรสามารถบูรณาการความยั่งยืนเข้าเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์ธุรกิจ และสร้างคุณค่าระยะยาวจากกระบวนการรายงานอย่างแท้จริง
เตรียมต่อยอดสู่มาตรฐาน ISSB และ GHG Protocol
หลังจากเปิดตัวเวอร์ชันอ้างอิงมาตรฐาน GRI แล้ว สถาบันไทยพัฒน์ยังมีแผนพัฒนา ReportLM ให้รองรับมาตรฐานการเปิดเผยข้อมูลระดับโลกอื่น ๆ ได้แก่ ISSB (International Sustainability Standards Board) และ GHG Protocol เพื่อช่วยให้องค์กรไทยสามารถตอบสนองต่อข้อกำหนดด้านความยั่งยืนของตลาดทุนและประเทศคู่ค้าได้อย่างครบถ้วนในอนาคต
About The Author
