กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง คืบหน้า ดันท่องเที่ยวเชิงนิเวศสู่โจทย์เศรษฐกิจ

อพท.-กรมอุทยานแห่งชาติฯ หารือความคืบหน้าด้านการศึกษา ออกแบบ และแนวทางบริหารพื้นที่ ควบคู่กับการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมหารือ (ร่าง) แผนยุทธศาสตร์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนหมู่เกาะช้างและพื้นที่เชื่อมโยง ปี 2571-2575

ศิริปกรณ์ เชี่ยวสมุทร ผู้อำนวยการองค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน) หรือ อพท. กล่าวว่า โครงการ กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง เริ่มเห็นความชัดเจนมากขึ้น หลังอพท. และกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เดินหน้าหารือความคืบหน้าด้านการศึกษา ออกแบบ และแนวทางบริหารพื้นที่ควบคู่กับการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ

โครงการกระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง สะท้อนแนวคิดการลงทุนโครงสร้างพื้นฐาน ที่ไม่ได้มุ่งเพิ่มจำนวนนักท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว แต่เน้นการบริหารความหนาแน่นของผู้ใช้พื้นที่ การกระจายรายได้สู่ชุมชน และการยกระดับแหล่งท่องเที่ยวให้แข่งขันในตลาดคุณภาพได้มากขึ้น

โครงการกระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง เดินหน้าสู่ขั้นศึกษารายละเอียด

ศิริปกรณ์ กล่าวว่า โครงการกระเช้าไฟฟ้าภูกระดึงอยู่ระหว่างการศึกษาและออกแบบ พร้อมดำเนินงานภาคสนามตามขั้นตอนและกฎหมายของกรมอุทยานแห่งชาติฯ เพื่อเตรียมกำหนดรูปแบบการบริหารจัดการพื้นที่และสิ่งอำนวยความสะดวกที่เกี่ยวข้อง

แผนพัฒนาที่อยู่ระหว่างการศึกษา ประกอบด้วย

ศูนย์บริการนักท่องเที่ยว

ศูนย์เปลี่ยนถ่ายการจราจร

ระบบรองรับนักท่องเที่ยว

แนวทางบริหารพื้นที่เพื่อลดความแออัดบนภูกระดึง

ศิริปกรณ์ กล่าวว่า การหารือกับกรมอุทยานฯ มีเป้าหมายเพื่อรับข้อเสนอแนะเชิงนโยบายให้โครงการสามารถสร้างสมดุลระหว่าง

การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ
การกระจายรายได้สู่ชุมชน
การตอบสนองความต้องการของนักท่องเที่ยวหลากหลายกลุ่ม

กรมอุทยานฯ ย้ำเงื่อนไขสำคัญ ต้องเพิ่มศักยภาพโดยไม่กระทบธรรมชาติ

อรรถพล เจริญชันษา อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ระบุว่า กรมอุทยานฯ พร้อมสนับสนุนการดำเนินโครงการผ่านคณะทำงานร่วมที่มีภาครัฐ เอกชน สถาบันการศึกษา และชุมชนเข้าร่วม

ประเด็นสำคัญของการบริหารพื้นที่ คือ ควบคุมปริมาณนักท่องเที่ยวไม่ให้เกิดความแออัด, ยกระดับความปลอดภัยของผู้ใช้บริการ, ลดผลกระทบต่อระบบนิเวศ,

กำหนดรูปแบบบริหารจัดการพื้นที่ร่วมกันในระยะยาว

แนวทางดังกล่าวสะท้อนว่าหน่วยงานรัฐให้ความสำคัญกับการบริหาร “Carrying Capacity” หรือความสามารถในการรองรับนักท่องเที่ยวของพื้นที่ มากกว่าการเพิ่มจำนวนผู้เดินทางเพียงอย่างเดียว

หมู่เกาะช้างถูกวางบทบาทเป็นต้นแบบการท่องเที่ยวเชิงนิเวศระดับโลก

นอกจากโครงการกระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง ทั้งสองหน่วยงานยังหารือถึง (ร่าง) แผนยุทธศาสตร์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนหมู่เกาะช้างและพื้นที่เชื่อมโยง ปี 2571-2575 โดยมีสาระสำคัญ ได้แก่ การผลักดันหมู่เกาะช้างสู่ World Class Destination, พัฒนาการท่องเที่ยวควบคู่การอนุรักษ์, สร้างรายได้ให้ชุมชนท้องถิ่น, จัดตั้งคณะทำงานร่วมระหว่างหน่วยงาน และการเตรียมลงนามบันทึกความเข้าใจ (MoU)

วิสัยทัศน์ของแผนคือ…”หมู่เกาะธรรมชาติ ต้นแบบการฟื้นสร้างการท่องเที่ยวเชิงนิเวศระดับนานาชาติ”

โครงสร้างพื้นฐานกำลังกลายเป็นเครื่องมือบริหารนักท่องเที่ยว

กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึงไม่ได้สร้างขึ้น เพียงเพื่ออำนวยความสะดวกในการเดินทาง แต่สะท้อนแนวโน้มการใช้โครงสร้างพื้นฐานเพื่อบริหารการกระจายตัวของนักท่องเที่ยว ลดความแออัด และเพิ่มประสิทธิภาพในการดูแลพื้นที่อนุรักษ์ หากดำเนินการได้ตามแผน โครงการอาจกลายเป็นต้นแบบของการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติแห่งอื่น ที่กำลังเผชิญข้อจำกัดด้านความสามารถในการรองรับนักท่องเที่ยว

จากแนวทางที่ อพท. ระบุไว้ การพัฒนาไม่ได้จำกัดเฉพาะระบบกระเช้า แต่รวมถึงศูนย์บริการ การเชื่อมโยงระบบขนส่ง และการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวโดยรอบ แนวทางนี้อาจช่วยสร้างรายได้เพิ่มเติมให้แก่ผู้ประกอบการท้องถิ่น ธุรกิจที่พัก ร้านอาหาร ผู้ให้บริการนำเที่ยว รวมถึงผู้ผลิตสินค้าชุมชน โดยมีเงื่อนไขสำคัญคือการบริหารจัดการจำนวนนักท่องเที่ยวให้สอดคล้องกับศักยภาพของพื้นที่

แผนยุทธศาสตร์ปี 2571-2575 สะท้อนการเปลี่ยนแนวคิดจากการส่งเสริมการท่องเที่ยวแบบเน้นปริมาณ ไปสู่การบริหารปลายทาง (Destination Management)

แนวทางดังกล่าวให้ความสำคัญกับ การรักษาทรัพยากรธรรมชาติ คุณภาพประสบการณ์นักท่องเที่ยว การสร้างรายได้อย่างทั่วถึง และความร่วมมือระหว่างหน่วยงานรัฐและชุมชน ซึ่งเป็นแนวทางที่หลายประเทศใช้ในการพัฒนาแหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศระดับนานาชาติ

อรรถพล กล่าวว่า การบริหารจัดการพื้นที่ต้องรองรับนักท่องเที่ยว ควบคู่กับความปลอดภัยและการไม่รบกวนธรรมชาติ

ด้าน ศิริปกรณ์ ผู้อำนวยการ อพท. กล่าวว่า โครงการมุ่งสร้างสมดุลระหว่างการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ การกระจายรายได้สู่คนในพื้นที่ และการตอบโจทย์นักท่องเที่ยว

การหารือระหว่าง อพท. และกรมอุทยานแห่งชาติฯ สะท้อนว่าการพัฒนา กระเช้าไฟฟ้าภูกระดึง กำลังถูกวางบทบาทเป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์การบริหารแหล่งท่องเที่ยว มากกว่าจะเป็นเพียงโครงการก่อสร้างระบบขนส่ง ขณะเดียวกัน การผลักดันหมู่เกาะช้างสู่การเป็น World Class Destination แสดงให้เห็นทิศทางการยกระดับการท่องเที่ยวไทยที่มุ่งสร้างสมดุลระหว่างการเติบโตทางเศรษฐกิจ การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ และการกระจายประโยชน์สู่ชุมชนในระยะยาว